sự khoái lạc về giác quan và ác ý, sự ghét bỏ

 

Trong thiền tập, việc hiểu rõ và vượt qua hai cực đối lập của tâm - sự khoái lạc về giác quan và ác ý, sự ghét bỏ - là vô cùng quan trọng.

 

Khi chúng ta tiếp xúc với những đối tượng thông qua năm giác quan - thấy, nghe, ngửi, nếm, xúc chạm - tự nhiên sẽ xuất hiện sự khoái lạc, một cảm giác dễ chịu, thích thú. Đây là một phản ứng tự nhiên của tâm trước những kích thích giác quan dễ chịu. Tuy nhiên, nếu chúng ta bị ràng buộc, chấp trước vào những cảm giác này, nó sẽ trở thành tham ái, khao khát giữ lại những điều mình thích.

 

Ngược lại với sự khoái lạc, khi tiếp xúc với những đối tượng không dễ chịu, khó chịu, tâm liền sanh ra ác ý, sự ghét bỏ, thậm chí là thù hận. Đây cũng là một phản ứng tự nhiên, nhưng nếu không được quản lý, nó sẽ khiến tâm bị ràng buộc, đầy phiền não.

 

Thiền tập giúp chúng ta nhận ra rằng cả sự khoái lạc lẫn ác ý đều không phải là bản chất thật sự của tâm. Chúng chỉ là những phản ứng tự phát, vô thường, không thể kiểm soát được. Khi chúng ta không bám víu vào chúng, mà thay vào đó, quan sát, buông bỏ, tâm sẽ trở nên an lạc, tự do.

 

Từ đó, chúng ta có thể sống một cách cân bằng, không bị chi phối bởi những cảm xúc tự động. Đây chính là con đường dẫn đến sự giải thoát khỏi khổ đau.